Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

Ngày soạn: 11/03/2025

TIẾT 104+105+106+107. Bài 30: MÁU VÀ HỆ TUẦN HOÀN Ở NGƯỜI
(Thao giảng tiết 104, nội dung mục I. 1, 2)
I. Mục tiêu:
1. Năng lực khoa học tự nhiên :
- Nhận thức khoa học tự nhiên:
+ Nêu được chức năng của máu; nêu tên các thành phần của máu và chức năng của mỗi
thành phần.
+ Nêu được khái niệm miễn dịch, kháng nguyên, kháng thể; vai trò của vaccine và tiêm
vaccine trong việc phòng bệnh; trình bày được cơ chế miễn dịch trong cơ thể người.
- Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học: Vận dụng kiến thức đã học về máu và tuần hoàn
để bảo vệ bản thân và gia đình.
2. Năng lực chung:
- Tự chủ và tự học: Tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát tranh ảnh, sơ đồ
để tìm hiểu về máu và miễn dịch.
- Giao tiếp và hợp tác: Thảo luận nhóm một cách có hiệu quả theo đúng yêu cầu của
GV trong khi tìm hiểu về miễn dịch và vaccine, đảm bảo các thành viên trong nhóm đều
tham gia thảo luận và trình bày.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Thảo luận với các thành viên trong nhóm nhằm giải
quyết các vấn đề trong bài học để hoàn thành nhiệm vụ học tập và thực hành.
3. Phẩm chất: Thông qua thực hiện bài học sẽ tạo điều kiện để học sinh:
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm hiểu
về máu và miễn dịch của cơ thể người.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ.
- Chăm sóc sức khỏe của bản thân và người thân trong gia đình.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Bài Soạn + GA powerpoint + Máy tính, tivi + PHT
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Vở ghi + SGK + Đồ dùng học tập + Tìm hiểu trước về máu và miễn dịch.
III. Tiến trình dạy học
1. Hoạt động 1: Khởi động (Mở đầu) – 5p
a. Mục tiêu:
- Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập, tạo tâm thế hứng thú, sẵn sàng tìm
hiểu kiến thức mới.
b. Nội dung: HS thực hiện hoạt động mở đầu theo SGK.
c. Sản phẩm: Kết quả thực hành mở đầu của học sinh (mỗi học sinh đều làm).
d. Tổ chức thực hiện:
NỘI DUNG
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV yêu cầu: HS ngồi yên lặng, đặt ngón tay trỏ hoặc
ngón tay giữa lên cổ hoặc cổ tay. Nêu nhận xét? Giải
thích?
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 1

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
HSthực hiện: ngồi yên lặng, đặt ngón tay trỏ hoặc
ngón tay giữa lên cổ hoặc cổ tay. Nêu nhận xét? Giải
thích?
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- GV gọi 2 – 3 HS trình bày câu trả lời.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến của HS.
- GV dẫn dắt vào bài học mới: Để hiểu rõ vấn đề trên,
chúng ta cùng đi vào bài học ngày hôm nay.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới - 30P
2.1: Tìm hiểu về các thành phần của máu, miễn dịch.
2.1.1: Tìm hiểu về các thành phần của máu.
a) Mục tiêu:  
- Nêu được chức năng của máu, các thành phần của máu và chức năng của mỗi thành
phần.
b) Nội dung:
- GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân, đọc thông tin SGK và trả lời các câu hỏi để tìm
hiểu về các thành phần của máu.
- GV sử dụng phương pháp dạy học nhóm để hướng dẫn và gợi ý cho HS thảo luận nội
dung trong SGK để tìm hiểu về máu.
c) Sản phẩm: Phiếu học tập
PHIẾU HỌC TẬP 1
Quan sát hình 30.2, thảo luận nhóm và hoàn thành PHT 1.
Câu 1. Hoàn thành bảng sau:
Thành phần của máu
Huyết tương
Các tế
Hồng cầu
bào
Bạch cầu
máu
Tiểu cầu

Đặc điểm cấu tạo

Chức năng

Câu 2. Từ bảng trên em cho biết chức năng của máu?
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 2

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

……………………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………
….
Đáp án: PHIẾU HỌC TẬP 1
Quan sát hình 30.2, thảo luận nhóm và hoàn thành PHT 1 – 7p
Câu 1. Hoàn thành bảng sau;
Thành phần của máu
Huyết tương

Đặc điểm cấu tạo
Gồm: - nước

Chức năng
- Vận chuyển các
chất

- chất dinh dưỡng
- chất hòa tan khác.
- khoảng 43%

Các tế
bào
máu

Hồng cầu

- Hình đĩa, lõm hai mặt, không nhân

Bạch cầu

- Màu đỏ
- Dưới 1%

Tiểu cầu

- có nhân, không màu
- Dưới 1%
- Không nhân

- Tham gia vận
chuyển chất khí (O2
và CO2 )
- Tham gia bảo vệ
cơ thể
- Tham gia vào quá
trình đông máu

Câu 2: Từ bảng trên em cho biết chức năng của máu?
- Giúp bảo vệ cơ thể; tham gia vào quá trình đông máu, vận chuyển các chất.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

NỘI DUNG

I. Máu.
1. Thành phần của máu
- GV đặt vấn đề, yêu cầu học sinh - Máu gồm huyết tương và các tế bào máu
nhận nhóm tìm hiểu thông tin SGK, (hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu).
thực hiện thảo luận hoàn thành nội - Máu có chức năng bảo vệ cơ thể, vận chuyền
các chất.
dung phiếu học tập.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 3

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

tập
- Học sinh nhận nhóm, nhận nhiệm
vụ và tiến hành tìm hiểu thông tin,
thảo luận nhóm thực hiện nhiệm vụ
nhóm mình.
- GV quan sát, định hướng.
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo
luận
- GV cho HS báo cáo kết quả mình
đã thảo luận.
- GV gọi đại diện từng nhóm trình
bày kết quả thảo luận nhóm mình
trước lớp. Cho HS nhận xét, bổ sung
hoặc đặt câu hỏi.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực
hiện nhiệm vụ
- GV cho HS nhận xét, đánh giá kết
quả nhóm bạn.
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến
của HS.
- GV chốt kiến thức
2.1.2: Tìm hiểu về miễn dịch.
a) Mục tiêu:  
- Nêu được khái niệm miễn dịch, kháng nguyên, kháng thể. Trình bày được cơ chế miễn
dịch trong cơ thể người. Giải thích được cơ chế phòng bệnh và cơ sở của tiêm vaccine
phòng bệnh.
b) Nội dung:
- GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân, đọc thông tin SGK và trả lời các câu hỏi để tìm
hiểu về miễn dịch.
- GV sử dụng phương pháp dạy học nhóm để hướng dẫn và gợi ý cho HS thảo luận nội
dung trong SGK để tìm hiểu về miễn dịch.
PHIẾU HỌC TẬP 2
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 4

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

TÌM HIỂU VỀ MIỄN DỊCH – 7P
Tìm hiểu thông tin SGK, thảo luận nhóm và hoàn thành phiếu học tập 2.
1. Nêu khái niệm miễn dịch.
……………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………
2. Phân biệt kháng nguyên và kháng thể.
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………….
3. Cơ thề có hàng rào bảo vệ tự nhiên gồm:
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………..
4. Cơ thể tiêu diệt mầm bệnh bằng các cách:
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………….
Đáp án: PHIẾU HỌC TẬP 2
TÌM HIỂU VỀ MIỄN DỊCH
Tìm hiểu thông tin SGK, thảo luận nhóm và hoàn thành phiếu học tập 2 ( 7p )
1. Nêu khái niệm miễn dịch:
- Miễn dịch là khả năng cơ thể nhận diện và ngăn cản sự xâm nhập của mầm bệnh
(virut, vi khuẩn, nấm, kí sinh trùng) đồng thời chống lại mầm bệnh khi nó xâm nhập vào
cơ thể.
2. Phân biệt kháng nguyên và kháng thể.
- Kháng nguyên là các chất lạ, khi xâm nhập vào cơ thể sẽ được bạch cầu nhận diện và
sinh ra các kháng thể tương ứng.
- Kháng thể là chất do bạch cầu tiết ra, có khả liên kết đặc hiệu với kháng nguyên.
3. Cơ thề có hàng rào bảo vệ tự nhiên gồm: Da, niêm mạc, dịch tiết.
4. Cơ thể tiêu diệt mầm bệnh bằng các cách: thực bào, tạo ổ viêm, sinh kháng thề.
d. Tổ chức thực hiện:
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 5

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ

Năm học

I. Máu.
2. Miễn dịch

NỘI DUNG

- GV đặt vấn đề, yêu cầu học sinh
nhận nhóm tìm hiểu thông tin SGK, - Miễn dịch là khả năng cơ thể nhận diện và
thực hiện thảo luận hoàn thành nội ngăn cản sự xâm nhập của mầm bệnh đồng
thời chống lại mầm bệnh khi nó đã xâm nhập
dung phiếu học tập.
vào cơ thể.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học
- Kháng nguyên là chất lạ, khi xâm nhập vào
tập
cơ thể sẽ được các bạch cầu nhận diện và sinh
- Học sinh nhận nhóm, nhận nhiệm
ra các kháng thể tương ứng chống lại mầm
vụ và tiến hành tìm hiểu thông tin,
bệnh.
thảo luận nhóm thực hiện nhiệm vụ
nhóm mình.
- GV quan sát, định hướng.
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo
luận
- GV cho HS báo cáo kết quả mình
đã thảo luận.
- GV gọi đại diện từng nhóm trình
bày kết quả thảo luận nhóm mình
trước lớp. Cho HS nhận xét, bổ sung
hoặc đặt câu hỏi.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực
hiện nhiệm vụ
- GV cho HS nhận xét, đánh giá kết
quả nhóm bạn.
- GV nhận xét, ghi nhận các ý kiến
của HS.
- GV chốt kiến thức
3. Hoạt động 3: Luyện tập – 7P
a. Mục tiêu: Sử dụng kiến thức đã học để trả lời được các câu hỏi trắc nghiệm và vận
dụng.
b. Nội dung: HS cá nhân trả lời các câu hỏi.
c. Sản phẩm: Kết quả câu trả lời của HS.
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 6

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV Cho HS cá nhân trả lời các câu hỏi
A. Câu hỏi tự luận:
1. Người bị sốt xuất huyết có thể bị giảm tiểu cầu nghiêm trọng.

NỘI DUNG

III. Luyện tập
Đáp án câu hỏi tự
luận:
1.

- Khó cầm máu khi bị
chảy máu, mất máu,
2. Vì sao nói viêm là một phản ứng miễn dịch?
ảnh hưởng đến tính
3. Theo em mụn trứng cá trên da có phải là phản ứng miễn dịch mạng.
không? Tại sao?
2. Vì viêm là phản
Điều gì xảy ra nếu cơ thể thiếu tiểu cầu?2

B. Câu hỏi trắc nghiệm:
Câu 1. Chức năng của bạch cầu là
A. Vận chuyển chất khí
B. Đông máu giúp cơ thể không bị mất máu nhiều.
C. Vận chuyển các chất dinh dưỡng và các chất khác.
D. Bảo vệ cơ thể bằng cơ chế thực bào, tiết kháng thể.
Câu 2. Khi hồng cầu kết hợp với chất khí nào thì máu sẽ có màu đỏ
tươi ?
A. N2
B. O2
C. CO2
D. CO
Câu 3. Trong máu, huyết tương chiếm tỉ lệ bao nhiêu về thể tích ?
A. 75%
B. 60%
C. 45%
D. 55%
Câu 4. Khi chúng ta bị ong chích thì nọc độc của ong được xem là
A. chất kháng sinh.
B. kháng thể.
C. kháng nguyên.

ứng tự nhiên của cơ
thề chống lại mầm
bệnh.
3. Phải. Vì mụn trứng
cá là ổ viêm.
Đáp án TN:
Câu 1: D
Câu 2: B
Câu 3: D
Câu 4: C

D. prôtêin độc.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS cá nhân trả lời câu hỏi và giải thích.
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- HS lần lượt trả lời từng câu hỏi
- HS khác theo dõi, nhận xét, bổ sung.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
GV Nhận xét, đánh giá và chốt kiến thức.

4. Hoạt động 4: Vận dụng – 3P

a. Mục tiêu: Phát triển năng lực tự học và năng lực tìm hiểu đời sống, thực tế.
b. Nội dung: Học sinh vận dụng kiến thức và hiểu biết về cách bệnh về máu để bảo vệ bản
thân và gia đình
c. Sản phẩm: Báo cáo của học sinh.
d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV Cho HS hoạt động cá nhân viết báo cáo thực hiện ở nhà, giờ
GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

NỘI DUNG

IV. Vận dụng
Sản phẩm báo cáo của

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 7

Kế hoạch bài dạy chuyên đề môn KHTN 8
2024 - 2025

Năm học

học sau báo cáo vào đầu giờ và nộp báo cáo cho GV:
HS
- Các biện pháp mà cá nhân đã thực hiện để phòng chống một số
bệnh về máu.
- Hoạt động của bản thân đã vận dụng hiểu biết về máu để bảo vệ
bản thân và gia đình.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS cá nhân thực hiện viết báo cáo tại gia đình, báo cáo sản phẩm
của mình trước tập thể lớp và nộp lại báo cáo vào đầu giờ học sau.
- HS nhóm thảo luận trả lời câu hỏi.
Bước 3: Báo cáo kết quả và thảo luận
- HS cá nhân báo cáo sản phẩm của cá nhân trước lớp vào giờ học
sau.
- Nộp lại báo cáo cá nhân cho GV.
- HS các nhóm báo cáo kết quả thảo luận trả lời câu hỏi.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV nhận xét, đánh giá và chốt kiến thức

GV thể hiện: Nguyễn Vũ Từ Vân

Tổ KHTN – Trường THCS Hàm Thắng

Trang 8